การควบคุมการติดต่อถูกควบคุม โดยส่วนควบคุมกลาง เพื่อให้เครื่องวิทยุโทรศัพท์แต่ละเครื่อง ในพื้นที่บริการ สามารถใช้งานช่องวิทยุ ได้โดยไม่รบกวนซึ่งกันและกัน โดยที่แต่ละเครื่องสามารถใช้งาน ได้พร้อมกันคนละช่องความถี่ เปรียบเสมือนการแยกการใช้งานของช่องสัญญาณวิทยุ ของแต่ละสถานีวิทยุกระจายเสียง

ตัวอย่างวิทยุโทรศัพท์ในยุคเริ่มต้น เช่น ไอเอ็มทีเอส (Improved Mobile Telephone Service: IMTS) ซึ่งถูกนำมาใช้งานที่เมืองชิคาโก  ประเทศสหรัฐอเมริกา โดยมีจำนวนช่องสัญญาณ ๒๓ ช่องสัญญาณ และให้บริการต่อมาจนกระทั้งระบบวิทยุโทรศัพท์เคลื่อนที่ได้รับความนิยมแทน [๓]

      ๓.๒ วิทยุโทรศัพท์เคลื่อนที่ [๔] [๕]

ข้อจำกัดของวิทยุโทรศัพท์ คือ การที่ไม่สามารถเคลื่อนที่ ออกไปใช้บริการไกลเกินกว่าพื้นที่ให้บริการจากสถานีฐานได้ ดังนั้นจึงได้มีการพัฒนาขีดความสามารถของวิทยุโทรศัพท์เคลื่อนที่เพิ่มขึ้นมาอีกระดับหนึ่งคือโดยการวางสถานีฐานให้กระจายออกไปครอบคลุมในทุกพื้นที่ โดยสถานีฐานเหล่านี้จะถูกควบคุมโดยตรงจากสถานีควบคุมกลาง ดังแสดงในรูปที่ ๓.๒ และเรียกระบบนี้ว่าระบบวิทยุโทรศัพท์เคลื่อนที่หรือ โทรศัพท์เคลื่อนที่ (Cellular mobile telephone)

การวางตัวของสถานีฐานเพื่อให้บริการกระจายตัวออกไป ทำให้พื้นที่บริการเชื่อมต่อกันมีลักษณะคล้ายรวงผึ้ง (Cellular) ซึ่งอาจเรียกระบบนี้ว่า ระบบโทรศัพท์รวงผึ้งหรือ วิทยุโทรศัพท์เคลื่อนที่หรือ โทรศัพท์เคลื่อนที่

ระบบโทรศัพท์เคลื่อนที่ถูกนำมาใช้ในกิจการเชิงพาณิชย์ครั้งแรกเมื่อปี พ.ศ.๒๕๒๑ โดยบริษัทเอทีแอนด์ที (AT&T) ที่เมืองชิคาโก ประเทศสหรัฐอเมริกา หรือที่รู้จักในชื่อระบบโทรศัพท์เคลื่อนที่แอมป์ (Advanced Mobile Phone System: AMPS 800) ใช้งานในย่านความถี่ ๘๐๐ เมกกะเฮิรตซ์ (MHz) และในปี พ.ศ.๒๕๒๔ ได้มีการนำระบบโทรศัพท์เคลื่อนที่เอ็นเอ็มที (Nordic Mobile Telephone: NMT 450) มาใช้ในงานเชิงพาณิชย์ ซึ่งประเทศที่นำมาใช้คือกลุ่มประเทศสแกนดิเนเวียประกอบด้วย ประเทศนอร์เวย์ สวีเดน เดนมาร์กและฟินแลนด์ โดยใช้งานในย่านความถี่ ๔๕๐ เมกกะเฮิรตซ์ (MHz) ซึ่งแต่ละกลุ่มสมาชิก แต่ละมาตรฐาน ได้มีการพัฒนาระบบกันอย่างต่อเนื่อง และใช้เทคโนโลยีที่ซับซ้อนขึ้นเป็นลำดับ ทั้งนี้เพื่อให้ระบบสามารถให้บริการตอบสนองความต้องการใช้โทรศัพท์เคลื่อนที่ซึ่งมีเพิ่มขึ้นเป็นจำนวนมากภายใต้กรอบของทรัพยากรความถี่วิทยุที่มีอยู่อย่างจำกัด

โดยกลุ่มของวิทยุโทรศัพท์เมื่อแบ่งตามรูปแบบประเภทและลักษณะของการให้บริการสามารถแบ่งออกเป็น ๕ กลุ่มใหญ่คือ กลุ่มบริการโทรศัพท์เคลื่อนที่ (Cellular Service) โทรศัพท์เคลื่อนที่ส่วนบุคคล (Personal Communication Network: PCN) โทรศัพท์ไร้สาย (Cordless) ทรังก์โมบาย (Trunk mobile) และโทรศัพท์ผ่านดาวเทียม (Satellite) ดังรูปที่ ๓.๓ ซึ่งมีการแสดงการวางตำแหน่งของกลุ่มบริการ โดยที่แกนนอนด้านซ้ายคือ กลุ่มผู้ซื้อส่วนใหญ่ (Mass market) หมายถึงอุปกรณ์ที่ผลิตเป็นจำนวนมาก ราคาถูก และด้านขวาคือ กลุ่มที่มีการใช้งานเชิงธุรกิจ (Business) หมายถึง อุปกรณ์ใช้เฉพาะกลุ่ม เช่นกลุ่มธุรกิจ ส่วนแนวแกนตั้ง แสดงถึงลักษณะการใช้งานหรือพื้นที่บริการถ้าอยู่ในตำแหน่งทางด้านล่าง กลุ่มที่มีการใช้งานเชิงอยู่กับที่ (On site) หมายถึงการบริการในพื้นที่จำกัด เช่นใช้ภายในบ้าน สำนักงาน แต่ถ้าเคลื่อนไปทางด้านบนแทนกลุ่มที่มีการใช้งานเชิงเคลื่อนที่ (Off site) การใช้งานได้ครอบคลุมกว้าง เช่น ทั่วโลก เป็นต้น

กลุ่มบริการประเภทโทรศัพท์เคลื่อนที่ (Cellular services)เป็นกลุ่มบริการที่มีการให้บริการโทรศัพท์พื้นฐานเดิมโดยที่ เครื่องโทรศัพท์สามารถเคลื่อนที่ใช้งานไปได้ทุกที่ที่มีสถานีฐานติดตั้งให้บริการครอบคลุมถึง
 

การให้บริการในแต่ละสถานีฐานมีรัศมีครอบคลุมหลายกิโลเมตร เพียงพอสำหรับการใช้งานภายในรถยนต์ที่เคลื่อนที่ด้วยความเร็ว ๕๐ กิโลเมตรต่อชั่วโมง ให้สามารถได้รับบริการอย่างต่อเนื่อง แม้ว่ากำลังจะเคลื่อนที่ผ่านจากพื้นที่บริการสถานีฐานหนึ่งไปอีกสถานีฐานหนึ่ง ตัวอย่างระบบมาตรฐานที่มีใช้งาน เช่น แอมป์ (Advanced Mobile Phone System: AMPS) เอ็นเอ็มที (Nordic Mobile Telephone: NMT) จีเอสเอ็ม (Global System for Mobile communications: GSM) และ แทคส์ (Total Access Communication System: TACS) เป็นต้น

กลุ่มบริการโทรศัพท์เคลื่อนที่ส่วนบุคคล (PCN services) คือ ระบบโทรศัพท์เคลื่อนที่ที่ได้มีการปรับปรุงและพัฒนาจนสามารถติดต่อสื่อสารใช้งานเสมือนเป็นของบุคคล สะดวกต่อการพกพาติดตัวไปได้ทุกที่ ตัวอย่างของระบบโทรศัพท์เคลื่อนที่ที่สามารถทำเป็นพีซีเอ็น (PCN) ได้ เช่น จีเอสเอ็ม และดีซีเอส (Data Communication System: DCS) เป็นต้น โดยการปรับเพิ่มความจุของระบบโทรศัพท์เคลื่อนที่เดิมให้สามารถพร้อมให้บริการในเขตพื้นที่ที่มีเครื่องโทรศัพท์เคลื่อนที่ใช้งานอย่างหนาแน่น เช่น ใจกลางเมืองหลวง ย่านธุรกิจ ห้างสรรพสินค้า โดยการลดขนาดพื้นที่ให้บริการของแต่ละสถานีฐานเหลือเพียงไม่กี่ร้อยเมตร ขณะที่ความจุในการให้บริการของแต่ละสถานีฐานเท่าเดิมหรือมากกว่า และขยับสถานีฐานให้มาอยู่ใกล้กันมากขึ้น ซึ่งในภาพรวมจะทำให้ความจุของการให้บริการรวมในพื้นที่นั้นสูงขึ้น แต่ผลกระทบจะทำให้การใช้งาน ขณะที่เครื่องโทรศัพท์มีการเคลื่อนที่ ด้วยความเร็วมากกว่า ๑๑ กิโลเมตรต่อชั่วโมง อาจไม่สามารถให้บริการอย่างต่อเนื่องได้

โทรศัพท์เคลื่อนที่ส่วนบุคคลคือการพัฒนาระบบโทรศัพท์เคลื่อนที่ขึ้นไปอีกระดับหนึ่ง โดยมีรูปแบบการใช้งานในลักษณะเดียวกัน ทั้งยังมีการใช้งานได้ในทุกที่ทั่วโลกที่มีระบบเดียวกันให้บริการและ จากการที่มีผู้ใช้งานมาก ทำให้ต้นทุนต่อเครื่องต่ำลงได้

กลุ่มบริการประเภทวิทยุโทรศัพท์ไร้สาย (Cordless service) เป็นระบบที่มีสภาพการใช้งานที่เครื่องโทรศัพท์สามารถเคลื่อนที่ได้ไม่ไกลจากสถานีฐานมากนัก โดยปกติจะใช้งานอยู่ในช่วง ๕๐ ถึง ๑๐๐ เมตร หรือมากกว่าเล็กน้อย ด้วยเทคโนโลยีของโทรศัพท์ไร้สายได้ถูกนำมาพัฒนาและสามารถแบ่งกลุ่มประเภทบริการย่อยออกเป็นสามกลุ่มย่อยคือ กลุ่มใช้งานเฉพาะจุดหรือโทรศัพท์พกพา (Telepoint services) กลุ่มใช้งานในที่พักอาศัย (Residential Cordless) และกลุ่มใช้งานในสำนักงาน (Cordless PABX: Private Automatic Branch Exchange)

ตัวอย่างประเภทการใช้งานเฉพาะจุด เช่นการให้บริการโทรศัพท์พกพา (Telepoint) ตัวอย่างบริการชื่อ โฟนพอยท์ (Phone point) ซึ่งเคยให้บริการในเขตกรุงเทพมหานครในอดีต ผู้ใช้บริการต้องนำเครื่องไปใช้งานใกล้กับสถานีฐานที่ให้บริการ เสมือนเป็นเจ้าของโทรศัพท์สาธารณะส่วนบุคคล

บริการโฟนพอยต์ถึงแม้จะใช้เทคโนโลยีดิจิทัลแบบ ซีที๒ (Cordless Telephone type 2: CT2) แต่ก็ประสบปัญหาขาดทุนและเลิกกิจการไป เนื่องจากมีการตลาดแข่งขันอย่างหนักและต้องแข่งขันในด้านคุณภาพอย่างมากกับผู้ให้บริการโทรศัพท์เคลื่อนที่ขณะนั้น

อีกหนึ่งตัวอย่าง ของการประยุกต์ใช้เทคโนโลยีโทรศัพท์พกพา คือ พีซีที (PCT) ซึ่งเป็นระบบตามมาตรฐานพีเอชเอส (Personal Handy-phone System: PHS) ของประเทศญี่ปุ่น โดยการผูกหมายเลขโทรศัพท์ที่บ้านเข้ากับหมายเลขเครื่องพีซีที และเพิ่มรูปแบบการใช้งานต่างๆ เช่นสามารถส่งภาพคู่สนทนาผ่านในเครื่องบางรุ่น รองรับการติดต่อสื่อสารด้วยความเร็วสูง เป็นต้น

โทรศัพท์ไร้สายสำหรับบ้านพักอาศัย (Resident cordless) คือโทรศัพท์ไร้สายที่ใช้กันแพร่หลายในบ้านพักอาศัย มีหลายมาตรฐาน เช่น ซีที๐ ซีที๑ ซีที๒ ซีที๓ และ เด็ค (CT0, CT1, CT2, CT3, and Digital Enhanced Cordless Telecommunications: DECT) เป็นต้น

โทรศัพท์ตู้สาขาอัตโนมัติแบบไร้สายหรือ พีเอบีเอกซ์ (Cordless PABX) เป็นการประยุกต์ใช้ระบบโทรศัพท์ไร้สายตามอาคารสำนักงาน หรือโรงงานอุตสาหกรรม มีมาตรฐานให้เลือกใช้งานเช่น ซีที๒ และ เด็ค เป็นต้น

ประเภทบริการวิทยุโทรศัพท์เฉพาะกลุ่ม (Trunk mobile service) หรือในชื่ออื่นๆ เช่น พีเอ็มอาร์ (Private Mobile Radio: PMR) หรือ พีเอเอ็มอาร์ (Public Access Mobile Radio: PAMR) มีจุดเด่นของระบบคือ ความสามารถเรียกติดต่อกันภายในกลุ่มเช่น กลุ่มผู้ขับรถแท็กซี่ กลุ่มประกันภัย กลุ่มบริการรถขนส่งสินค้า หรือกลุ่มอื่น ๆที่มีพนักงานกระจายอยู่นอกสถานที่ทำงานเป็นวงกว้างและต้องการติดต่อถึงกันเป็นประจำ

วิทยุโทรศัพท์เฉพาะกลุ่มใช้ได้ทั้งการติดต่อสื่อสารด้วยเสียงและข้อมูล และพบใช้มากในประเทศกลุ่มยุโรป รวมถึงประเทศสหรัสอเมริกาที่นำไปใช้งานโดยใช้เฉพาะการติดต่อสื่อสารข้อมูลเป็นหลัก สำหรับในประเทศไทยมีบริการตัวอย่างเช่น บริการโทรศัพท์เคลื่อนที่ภายใต้ชื่อ ซีบีอาร์ (Common Base Radio Telephone: CBR) ซึ่งการติดต่อถึงกันจะกระทำผ่าน dispatcher หรือสถานีควบคุมทวนสัญญาณกลาง ซึ่งทำหน้าที่ควบคุมการใช้งานและทำตัวเป็นสื่อทวนสัญญาณ (repeater) เพื่อทำให้เครื่องลูกข่ายในกลุ่มสามารถติดต่อถึงกันได้ไกลมากขึ้น ดังแสดงในรูปที่ ๓.๔

ด้วยเทคโนโลยี  ของวิทยุโทรศัพท์เฉพาะกลุ่มนี้  อาจประยุกต์ใช้เป็นโทรศัพท์เคลื่อนที่ได้เช่นกัน เพียงแต่เป็นข้อกำหนด เพื่อให้สามารถแยกกลุ่ม
ประเภทบริการให้เกิดความแตกต่างที่ชัดเจน จึงแยกประเภทเป็นระบบวิทยุโทรศัพท์เฉพาะกลุ่ม
 

กลุ่มบริการวิทยุโทรศัพท์ผ่านดาวเทียม (Satellite service) เกิดขึ้นเพื่อจับกลุ่มธุรกิจที่มีความจำเป็นต้องใช้บริการการติดต่อสื่อสารได้ทุกที่ทั่วโลก แม้แต่ในพื้นที่ที่การติดต่อสื่อสารด้วยระบบปกติอื่น ๆ ไม่สามารถให้บริการถึงอาทิ กลางทะเลทราย หรือกลางมหาสมุทร โครงการ ที่จะให้บริการประเภทนี้
จำเป็นต้องใช้เงินลงทุนที่สูงมาก ดังนั้นจึงมีความเสี่ยงสูงด้วย ตัวอย่างโครงการเช่น โครงการ อินมาร์แซท (Inmarsat) โครงการอิริเดียม (Iridium) และโครงการโกลบอลสตาร์ (Globalstar) เป็นต้น

ผลจากการเจริญเติบโต ของการให้บริการโทรศัพท์เคลื่อนที่ และโทรศัพท์เคลื่อนที่ส่วนบุคคล จนสามารถนำติดตัวไปใช้งานได้ทุกที่ทั่วโลก ที่ใช้
มาตรฐานระบบเดียวกัน และทำการเชื่อมต่อถึงกัน ทำให้โครงการการให้บริการวิทยุโทรศัพท์เคลื่อนที่ ผ่านดาวเทียมต้องประสบปัญหาอย่างมาก ดังเช่น โครงการอิริเดียมที่ต้องยุติการดำเนินการ
 

       ๓.๓ ยุคของโทรศัพท์เคลื่อนที่

       สำหรับการแบ่งกลุ่มโทรศัพท์เคลื่อนที่ตามเทคโนโลยีที่ใช้ในการพัฒนาสามารถแบ่งตามหลักสากลออกเป็นสามยุคคือ๑จี (1G) (พ.ศ. ๒๕๒๐-๒๕๓๔) ๒จี (2G) (พ.ศ. ๒๕๓๕ – ๒๕๔๓) และ ๓จี (3G) (พ.ศ. ๒๕๔๔ เป็นต้นไป)

โทรศัพท์เคลื่อนที่ในยุคแรก หรือ ๑จี (First Generation: 1G) เป็นระบบโทรศัพท์เคลื่อนที่ที่ใช้เทคโนโลยีแบบอนาลอก (Analog) เป็นเทคโนโลยีที่มีความซับซ้อนน้อยใช้วิธีผสมผสานสัญญาณวิทยุพาหะแบบง่ายๆ เช่น วิธีการผสมสัญญาณแบบเอฟเอ็ม (FM modulation) และวิธีเอฟดีเอ็มเอ(Frequency Division Multiple Access: FDMA) ตัวอย่าง เช่น ระบบแอมป์ ระบบเอ็นเอ็มที เป็นต้น

ระบบส่วนใหญ่ในยุคต้น ๆของยุคนี้ถูกพัฒนาใช้งานในช่วงความถี่ ๔๕๐ เมกกะเฮิรตซ์ (MHz) ซึ่งเป็นระบบที่มีจำนวนช่องวงจรน้อย และความจุของระบบมีเพียง ๒๐,๐๐๐ ถึง ๓๐,๐๐๐ เครื่องโทรศัพท์ สามารถนำช่องความถี่ที่ใช้งานแล้วกลับมาใช้ใหม่ จากนั้นได้มีการพัฒนาขึ้นเป็นลำดับทั้งการเพิ่มความจุของระบบ วิธีการนำความถี่ที่ใช้แล้วกลับมาใช้ใหม่ในพื้นที่อื่น และประสิทธิภาพอื่น ๆเพิ่มขึ้น

โทรศัพท์เคลื่อนที่ยุคที่สอง หรือ ๒จี (Second generation: 2G) เป็นโทรศัพท์เคลื่อนที่ที่พัฒนามาจากยุค ๑จี ด้วยเทคโนโลยีที่ซับซ้อนมากขึ้น เช่นการใช้เทคโนโลยี ดิจิทัล (Digital) อย่างสมบูรณ์ในทุกขั้นตอนของสัญญาณติดต่อ การใช้เทคนิคการเข้าถึงช่องสัญญาณแบบแบ่งช่องเวลาหรือทีดีเอ็มเอ (Time Division Multiple Access:TDMA)และการใช้เทคนิคการเข้าถึงช่องสัญญาณแบบใช้รหัสหรือซีดีเอ็มเอ (Code Division Multiple Access: CDMA) เป็นต้น

ตัวอย่างระบบในยุค 2G เช่น ระบบดีแอมป์ (Digital-AMPS: DAMPS) พัฒนามาจากระบบแอมป์ ระบบจีเอสเอ็มพัฒนามาจากระบบเอ็นเอ็มที และระบบที่เกิดขึ้นในยุค ๒จี อย่างเช่นระบบซีดีเอ็มเอวัน (cdmaOne) หรือ ไอเอส-๙๕ (Interim Standard 95: IS-95) เป็นต้น ซึ่งเป็นระบบที่พัฒนาโดยบริษัทควอลคอมม์ (Qualcomm) และได้ถูกกำหนดให้เป็นมาตรฐานระบบโทรศัพท์เคลื่อนที่อีกระบบของประเทศสหรัฐอเมริกา

ถึงแม้จะใช้เทคโนโลยีของดิจิทัลที่สมบูรณ์ทั้งระบบแล้วก็ตาม แต่เนื่องจากเป็นการพัฒนาการให้บริการจากบริการพื้นฐานของยุค ๑จี โดยตรงทำให้ระบบโทรศัพท์ในยุค ๒จี ไม่สามารถรองรับการให้บริการแบบมัลติมีเดียที่ต้องการบริการรับส่งข้อมูลปริมาณมาก ๆและหลากหลายบริการพร้อม ๆ กันได้

ในระหว่างการโอนถ่ายจากยุค ๒จี มาเป็น ๓จี ผู้ให้บริการในระบบ ๒จี ต้องใช้ข้อมูลประกอบการตัดสินใจอย่างมาก เพราะอาจจำเป็นต้องรื้อและปรับระบบใหม่ทั้งหมดและเพื่อช่วยลดต้นทุนในการเปลี่ยนแปลงครั้งเดียวที่สูงมาก ดังนั้นจึงเกิดมาตรฐานระบบทางเลือกสำหรับผู้ให้บริการปรับจากยุค ๒จี มาเป็น ๒.๕จี หรือ ๒จีพลัส (Enhanced 2G: 2+G) ซึ่งในระบบ ๒จี เดิมจะสามารถรองรับการส่งข้อมูลด้วยความเร็วเพียง ๙.๖ กิโลบิตต่อวินาที (kbps) มาเป็น ๕๗.๖ กิโลบิตต่อวินาที (kbps) ด้วยวิธีการสื่อสารแบบ เอชเอสซีเอสดี (High Speed Circuit Switched Data : HSCSD) และสูงถึง ๑๗๑.๒ กิโลบิตต่อวินาที (kbps) ตามมาตรฐานจีพีอาร์เอส (General Packet Radio System: GPRS) สำหรับระบบจีเอสเอ็ม ส่วนผู้ให้บริการระบบดีแอมป์ก็สามารถปรับวิธีการให้บริการให้สามารถส่งความเร็วได้สูงถึง ๑๑๕ กิโลบิตต่อวินาที (kbps) ตามมาตรฐานยูดับบลิวซี-๑๓๖ (Universal Wireless Communication: UWC-136) หรือมาตรฐาน เอ็จ (Enhanced Data rate for GSM Evolution: EDGE) ที่สามารถรองรับการติดต่อสื่อสารข้อมูลด้วยความเร็วสูงถึง ๓๘๔ กิโลบิตต่อวินาที (kbps)

โทรศัพท์เคลื่อนที่ยุคที่สาม หรือ ๓จี (Third Generation: 3G) เป็นยุคของระบบโทรศัพท์เคลื่อนที่มีการเปลี่ยนแปลงแบบก้าวกระโดด ระบบใหม่ที่ออกแบบต้องสามารถรองรับบริการที่หลากหลายซึ่งไม่เคยให้บริการมาก่อนหรือไม่สามารถให้บริการได้ในยุค ๒จี

ตัวอย่างบริการที่หลากหลายเช่น การประชุมทางไกลผ่านสื่อวิดีโอ (Video Teleconferencing) อินเทอร์เน็ตความเร็วสูง (High Speed Internet) และ ข้อมูลความเร็วสูง (High Rate Data) เป็นต้น สำหรับมาตรฐานของระบบโทรศัพท์เคลื่อนที่ในยุค ๓จี ที่สมบูรณ์จะสามารถรองรับบริการสื่อสารข้อมูลรวมความเร็วสูงถึง ๒ เมกะบิตต่อวินาที (Mbps) ตามมาตรฐานดับบิลซีดีเอ็มเอ (Wide Band – CDMA: WCDMA)

ตัวอย่างระบบในยุค ๓จี เช่น ยูทีอาร์เอ (UTRA) ตามมาตรฐานยุโรป ซีดีเอ็มเอ ๒๐๐๐ (cdma2000) ตามมาตรฐานอเมริกาและ เออาร์ไอบี (ARIB) ตามมาตรฐานญี่ปุ่น เป็นต้น ทั้งสามระบบถึงแม้จะมีความแตกต่างในรายละเอียด แต่ก็ใช้หลักการและเทคโนโลยีมาตรฐานเดียวกันคือ ดับเบิลยูซีดีเอ็มเอ

ระบบโทรศัพท์เคลื่อนที่มีอยู่ด้วยกันหลายระบบ และมีให้บริการในหลายประเทศบางประเทศ เรียกชื่อแตกต่างกัน บางประเทศนำไปปรับปรุงและประยุกต์ใช้ให้เหมาะสมต่อการใช้งานในประเทศของตน อย่างไรก็ตามทุกระบบก็มีวัตถุประสงค์การใช้งานที่เหมือนกันคือ
การให้บริการโทรศัพท์เคลื่อนที่

ความเป็นมาของระบบโทรศัพท์เคลื่อนที่ที่มีใช้อยู่ทั่วโลก เมื่อแบ่งตามยุคของเทคโนโลยีสามารถแสดงได้ดัง ตารางที่ ๓.๑

         ตารางที่ ๓.๑ การแจกแจงระบบวิทยุโทรศัพท์และระบบโทรศัพท์เคลื่อนที่ แยกตามยุคของเทคโนโลยี
 

         ๓.๔ ปัจจัยที่มีผลต่อการพัฒนาระบบโทรศัพท์เคลื่อนที่

  ในภาพรวมการใช้บริการระบบโทรศัพท์เคลื่อนที่มีการเติบโตอย่างรวดเร็ว และในยุคปี พ.ศ. ๒๕๔๓ เป็นต้นมา จำนวนหมายเลขโทรศัพท์เคลื่อนที่มีมากกว่าโทรศัพท์มีสายหรือโทรศัพท์บ้าน หรือสำนักงาน ซึ่งมีปัจจัยหลักๆที่สนับสนุน คือ

1. ความต้องการบริการติดต่อสื่อสารได้ทุกที่ (Mobility Driving) ถึงแม้ว่าเครื่องโทรศัพท์มีสายจะให้คุณภาพในการติดต่อสื่อสารที่ดีกว่า สามารถติดตั้งไว้ที่บ้าน สำนักงาน รวมทั้งสะดวกต่อการใช้งานและมีค่าใช้บริการที่ถูก แต่เนื่องจากไม่สะดวกและไม่สามารถนำติดตัวไปใช้งานได้ทุกที่ ทำให้ความต้องการใช้บริการโทรศัพท์เคลื่อนที่จึงได้รับความนิยมมากขึ้นในทุกกลุ่มผู้ใช้งาน

2. เทคโนโลยีสนับสนุน (Technology Driving) ด้วยเทคโนโลยีการผลิตที่พัฒนาขึ้นเป็นลำดับ เป็นผลทำให้ต้นทุนในการผลิตต่ำลงมาก ทั้งต้นทุนการผลิต ขนาด และนำหนักของอุปกรณ์เครื่องโทรศัพท์ แต่มีผลทำให้ประสิทธิภาพการทำงาน ของเครื่องโทรศัพท์เพิ่มขึ้นอย่างมาก เช่น แบตเตอรี่มีความจุมากขึ้นแต่มีขนาดเล็กลง ระบบมีประสิทธิภาพมากขึ้นทำให้สามารถใช้งานได้นานขึ้น (ต่อการประจุไฟเต็มแต่ละครั้ง) โดยเฉลี่ยนานขึ้น ๑๐ เท่า ทุก ๆ ๕ ปี ของการพัฒนา

เทคโนโลยีการผลิตไอซี ทำให้สามารถผลิตไอซีที่มีขนาดเล็ก รวมทั้งสามารถรวมฟังก์ชันการทำงานจำนวนมากไว้บนไอซีเพียงตัวเดียวได้ และด้วยศักยภาพของการประมวลผลสัญญาณดิจิทัล (Discrete Signal Processing: DSP) ทำให้เครื่องโทรศัพท์มีรูปแบบการใช้งานที่หลากหลาย ตัวอย่างเช่น การประมวลผล การเข้ารหัสเสียง การจดจำเสียงพูด หรือการสื่อสารด้วยความเร็วสูง เป็นต้น

เทคโนโลยีของการโปรแกรม โดยเฉพาะ เทคโนโลยีแอพเพล็ต (Applet) เช่น จาวาแอพเพล็ต (java applet) ซึ่งเป็นเทคโนโลยีที่สามารถนำมาประยุกต์ใช้งานกับเครื่องโทรศัพท์ได้อย่างกว้างขวาง

3. แรงผลักดันด้านการตลาด (Marketing Driving) ผลจากการแข่งขันด้านการตลาด ทำให้ผู้ให้บริการเครือข่ายโทรศัพท์พัฒนารูปแบบการให้บริการเพื่อส่งเสริมความต้องการใช้งานของผู้ใช้บริการให้เพิ่มมากขึ้น เช่น การแข่งขันเรื่องค่าบริการที่ต่ำกว่าพร้อมทั้งคุณภาพบริการที่ดีขึ้น สามารถใช้ติดต่อสื่อสารได้ทุกที่ เป็นต้น

4. การประยุกต์ใช้งานต่างๆ (Application Driving) การใช้งานโทรศัพท์เคลื่อนที่ นอกจากการใช้งานพื้นฐานเพื่อการติดต่อสื่อสารด้วยเสียง การรับส่งโทรสาร และการรับส่งข้อความขนาดสั้นแล้ว การให้บริการอินเทอร์เน็ตผ่านเครื่องโทรศัพท์เคลื่อนที่ได้ ก็เป็นอีกหนึ่งความสามารถที่โทรศัพท์เคลื่อนที่สามารถทำได้ ซึ่งเป็นผลมาจากการประยุกต์ใช้งานโปรแกรมต่างๆ ร่วมกับเทคโนโลยีสมัยใหม่ที่มีอยู่

5. ความรู้สึกเรื่องความปลอดภัย (Self-Safety Retarding) ปัญหาเรื่องความปลอดภัยในการใช้งานกับวิทยุความถี่สูงให้ความรู้สึกว่าจะมีผลต่อสุขภาพ

6. ความไม่ชัดเจนของมาตรฐาน (Standard Retarding) ในแต่ละกลุ่มมาตรฐานที่กำหนดขึ้นมาเพื่อเป็นทางเลือกสำหรับระบบโทรศัพท์เคลื่อนที่ยุคใหม่ นอกจากความหลากหลายของมาตรฐานและระบบแล้ว ยังมีเรื่องความไม่ชัดเจนของตัวมาตรฐานเองและการเลื่อนออกตัวของมาตรฐานฉบับสมบูรณ์ รวมทั้งการเข้ากันได้อย่างไม่สมบูรณ์ระหว่างระบบในยุค ๒จี กับ ๓จี

7. ผลกระทบจากค่าสัมปทาน (License Retarding) จากปัญหาที่ทรัพยากรสำหรับการใช้งานความถี่วิทยุมีจำนวนจำกัด ดังนั้นในแต่ละประเทศจึงต้องมีการควบคุมการนำเอาทรัพยากรความถี่วิทยุมาใช้งาน เพื่อก่อให้เกิดประโยชน์สูงสุดต่อประเทศของตน ทำให้ผู้ที่จะได้รับสิทธิ์ในการดำเนินการโทรศัพท์เคลื่อนที่ยุคใหม่ อาจต้องจ่ายค่าสัมปทานสูงมาก เพื่อให้ได้รับสิทธิ์นั้นมา