หน่วยวัดคุมระยะไกล (Remote Terminal Unit: RTU)

         อุปกรณ์ปลายทางที่ติดตั้งไว้ในจุดที่ต้องการควบคุม ใช้สำหรับควบคุมสวิทช์ที่ทำหน้าที่ปลดหรือสับวงจรไฟฟ้า

  การเลือกและยืนยันเพื่อการสั่งงาน (Select Before Operate: SBO)

         ลักษณะการทำงานแบบมีการยืนยันการสั่งงานก่อนทำงานจริง เมื่อผู้ใช้ต้องการสั่งงานสถานีแม่จะส่งคำสั่งเลือก (Select) ไปที่อุปกรณ์ปลายทาง ที่
         ต้องการให้ทำงาน อุปกรณ์ปลายทางจะตอบกลับมาเพื่อยืนยันความพร้อม ในการทำงาน หลังจากที่สถานีแม่ได้รับการยืนยัน จากอุปกรณ์ปลายทาง
         จะทำการตรวจสอบทั้งความพร้อมและความถูกต้อง ต่อจากนั้นผู้ใช้จะยืนยันเพื่อส่งคำสั่งทำงาน (Operate) ไปยังอุปกรณ์ปลายทางต่อไป
 

           บบควบคุมการจำหน่ายไฟฟ้า เป็นระบบที่สำคัญต่อการดำรงชีวิต การดำเนินธุรกิจและอุตสาหกรรมระบบสื่อสารซึ่งเป็นส่วนหนึ่งที่สำคัญเพื่อให้การ
ทำงานของระบบฯ เป็นไปได้อย่างราบรื่น ถูกต้อง มีเสถียรภาพ จึงจำเป็นต้องมีระบบสื่อสารที่มีประสิทธิภาพและเชื่อถือได้ องค์ประกอบหลักของระบบควบคุมและจำหน่ายไฟฟ้า ได้แก่ สถานีแม่ทำหน้าที่ควบคุมหน่วยวัดระยะไกล เพื่อตรวจจับเหตุการณ์และอ่านข้อมูลสถานะการทำงานของอุปกรณ์ ระบบการสื่อสาร เช่น ระบบการเชื่อมต่ออินเตอร์เน็ตไร้สายผ่านโทรศัพท์เคลื่อนที่ ระบบจีพีเอส ระบบซีดีเอ็มเอ ระบบเครือข่ายวิทยุเฉพาะกิจ คลื่นไมโครเวฟ หรือการสื่อสารแบบใช้สายผ่านสายทองแดง เส้นใยนำแสง สายโทรศัพท์ หรือสายไฟฟ้า และหน่วยวัดคุมระยะไกลทำหน้าที่ตรวจวัดและสับปลดวงจรไฟฟ้า ซึ่งองค์ประกอบทั้งหมดนี้จะทำให้การจำหน่ายไฟฟ้ามีประสิทธิภาพสูงขึ้น คือ ลดค่าดัชนีความถี่ของการเกิดเหตุการณ์ไฟฟ้าดับของระบบโดยเฉลี่ยไม่กีดขวางการจราจร เมื่อต้องการปลด หรือสับอุปกรณ์ ในระบบจำหน่ายไฟฟ้า เพิ่มความสะดวก และรวดเร็วในการบำรุงรักษาอุปกรณ์อื่นๆ ลดแรงงาน
พนักงานที่ต้องออกปฏิบัติงานปลดหรือสับอุปกรณ์ รวมถึงเพิ่มความปลอดภัยให้แก่พนักงานผู้ปฎิบัติงาน

           ระบบควบคุมการจำหน่ายไฟฟ้าประกอบไปด้วยสามส่วนหลักคือ

     ก) สถานีแม่ ทำหน้าหลักในการสั่งการและการจัดเก็บข้อมูล รวมทั้งการทำสรุปรายงานต่างๆ

     ข) การสื่อสาร เป็นช่องทางสื่อสารระหว่างสถานีแม่และหน่วยวัดคุมระยะไกล

     ค) หน่วยวัดคุมระยะไกล ทำหน้าที่ในการวัดค่าทาง ไฟฟ้าและรับคำสั่งเพื่อปลดหรือสับวงจรไฟฟ้า มีในรายละเอียดดังนี้

          ๔.๑ สถานีแม่และหน้าที่

                ๔.๑.๑ ทำหน้าที่เรียกดูข้อมูลตามเวลา (polling) จากหน่วยวัดคุมระยะไกลและรับข้อมูลที่หน่วยวัดคุมระยะไกลส่งออกมาโดยอัตโนมัติ เมื่อเกิดเหตุการณ์ต่างๆ (unsolicited) ซึ่งข้อมูลนั้นเป็นข้อมูลประเภทแอนาล็อก เช่น ค่าแรงดันและค่ากระแส เป็นต้น หรือเป็นข้อมูลดิจิทัล เช่น สถานะของสวิตซ์และสถานะของไฟเลี้ยงหน่วย  ควบคุมระยะไกล เป็นต้น นอกจากนี้การเรียกดูข้อมูลยังเป็นการตรวจสอบสภาพของการติดต่อสื่อสารกับหน่วยวัดคุมระยะไกลอีกด้วย หากสถานีแม่ไม่สามารถขอข้อมูลจากหน่วยวัดคุมระยะไกลได้ แสดงว่าอาจเกิดความผิดพลาดที่ตัวหน่วยวัดคุมระยะไกล หรือเกิดความผิดพลาดขึ้นที่ระบบติดต่อสื่อสาร

                ๔.๑.๒ ทำหน้าที่ประมวลผลข้อมูลที่รับมาจากหน่วยวัดคุมระยะไกล โดยสถานีแม่จะตัดสินใจว่าข้อมูลที่รับมานั้นเป็นการเกิดเหตุการณ์ปกติหรือผิดปกติ        หากเกิดเหตุการณ์ผิดปกติระบบจะแสดงคำเตือนเพื่อให้ผู้ใช้หรือผู้ควบคุมทราบ นอกจากนี้ยังมีการตั้งค่าการทำงานอัตโนมัติ เช่น เมื่อเกิดเหตุการณ์ต่างๆ ขึ้น ระบบจะทำการตัดสินใจทำงานอย่างใดอย่างหนึ่งตามโปรแกรมที่ผู้ใช้กำหนดไว้

                 ๔.๑.๓ ทำหน้าที่เก็บรวบรวมข้อมูลที่รับมาจากหน่วยวัดคุมระยะไกลลงในฐานข้อมูลเพื่อใช้ข้อมูลในงานต่างๆ ภายหลัง เช่น การเรียกขอดูค่าแอนาล็อกในช่วงเวลาที่ผ่านมา หรือการเรียกดูเหตุการณ์ในระบบย้อนหลัง หรือการทำรายงานสรุปผล เป็นต้น

                ๔.๑.๔ ทำหน้าที่แสดงผลข้อมูลให้ผู้ใช้ทราบสถานะปัจจุบันของระบบผู้ใช้สามารถดูสถานะย้อนหลังหรือสถานะปัจจุบันของระบบหรือผู้ใช้อาจจะใช้สำหรับเปลี่ยนแปลงการตั้งค่าของระบบได้

          ๔.๒ ส่วนประกอบของสถานีแม่

           สถานีแม่เป็นกลุ่มของเครื่องคอมพิวเตอร์ที่ แบ่งกันทำงานในแต่ละหน้าที่บางระบบอาจมีการใช้คอมพิวเตอร์สองเครื่องขึ้นไปทำงานอย่างเดียวกัน
เพื่อให้ระบบมีเสถียรภาพหรือเพื่อให้มีความเร็วมากขึ้น ส่วนประกอบหลักที่สำคัญในสถานีแม่ดังแสดงในรูปที่ ๓.๑ ประกอบไปด้วย

                ๔.๒.๑ ตัวบริการสำหรับเก็บฐานข้อมูล (Database Server) ฐานข้อมูลนี้จะเก็บรวบรวมข้อมูลต่างๆ ของระบบ โดยทั่วไปฐานข้อมูลจะแบ่งออกสองส่วนได้แก่

          ก) ฐานข้อมูลทำงานแบบรวดเร็ว (Real-Time Database) ใช้เก็บข้อมูลปัจจุบันของระบบเพื่อใช้ในการควบคุม การแสดงผล และการประมวลผล ฐานข้อมูลชนิดนี้ไม่จำเป็นต้องมีขนาดใหญ่มากนัก แต่จำเป็นต้องมีความเร็วในการทำงานสูง เนื่องจากหน่วยวัดคุมระยะไกลมีจำนวนมาก เมื่อส่งข้อมูลมาพร้อมกันจึงต้องการการ  ทำงานที่รวดเร็ว บางระบบอาจติดตั้งฐานข้อมูลลงในหน่วยความจำหลัก(RAM) แทนการติดตั้งลงบนฮาร์ดไดร์ฟ

          ข) ฐานข้อมูลเก็บข้อมูลย้อนหลัง (Historical Database) ใช้เก็บข้อมูลของระบบเพื่อใช้เรียกดูย้อนหลัง เช่น ในส่วนของเหตุการณ์และส่วนของค่าแอนาล็อกบันทึกตามช่วงเวลา เป็นต้น ฐานข้อมูลชนิดนี้จำเป็นต้องมีขนาดใหญ่เพียงพอที่จะเก็บข้อมูลในระบบเพื่อให้ประสิทธิภาพของระบบไม่ลดลง เมื่อมีข้อมูลเพิ่มมากขึ้น  บางระบบอาจมีการย้ายข้อมูลไปลงในสื่อบันทึกภายนอก ซึ่งเรียกวิธีการนี้ว่าเป็นการสำรองข้อมูล (Archive) หลังจากย้ายข้อมูลออกไปที่สื่อบันทึกภายนอก  เมื่อผู้ใช้ต้องการดูข้อมูลจะสามารถเรียกดึงข้อมูลจากสื่อบันทึกภายนอกนั้นนำกลับมาลงในฐานข้อมูลได้

              ๔.๒.๒ ตัวบริการสำหรับประมวลผลข้อมูล (Application Server)ในส่วนนี้ทำงานเป็นส่วนควบคุมกลางของระบบทำงานเรียกดูข้อมูลจากหน่วยวัดคุม  ระยะไกล ทำงานส่วนของการคำนวณและการตัดสินใจทำงานในส่วนของระบบอัตโนมัติเช่นการตั้งเวลาการทำงานอัตโนมัติหรือการเขียนโปรแกรมการทำงานอัตโนมัติ  เป็นต้น

               ๔.๒.๓ เกตเวย์ (Gateway) ทำหน้าที่แปลง  โพรโตคอลการสื่อสารระหว่างหน่วยวัดคุมระยะไกล กับตัวบริการสำหรับประมวลผลข้อมูล เพื่อให้สามารถสื่อสารกันได้

              ๔.๒.๔ เครื่องคอมพิวเตอร์ติดต่อผู้ใช้ (Man-Machine Interface) ทำหน้าที่แสดงผลข้อมูลของระบบ  ผู้ใช้สามารถควบคุมการทำงานของหน่วยวัดคุมระยะไกลผ่านทางหน้าจอ โดยหน้าจอนี้จะแสดงแผนผังวงจรไฟฟ้า แผนที่ หรือสัญลักษณ์อื่นๆ เพื่อสื่อให้ผู้ใช้เข้าใจได้ง่าย นอกจากนี้ในส่วนนี้ยังใช้สำหรับเปลี่ยนแปลงการตั้งค่าของระบบด้วย[๑]

       ๔.๓ การสื่อสาร

                ระบบควบคุมการจำหน่ายไฟฟ้าแบ่งระบบการสื่อสารที่เกี่ยวข้องออกเป็นสองส่วนได้ดังนี้ คือ ส่วนของฮาร์ดแวร์และส่วนของโพรโตคอล

               ๔.๓.๑ ฮาร์ดแวร์การสื่อสารสามารถแบ่งออกได้ สองแบบ คือ การสื่อสารแบบไร้สาย(Wireless) เช่น ระบบการเชื่อมต่ออินเตอร์เน็ตไร้สายผ่านโทรศัพท์เคลื่อนที่ หรือระบบจีพีเอส(General Packet Radio Service: GPRS) ระบบการติดต่อสื่อสารข้อมูลกับโทรศัพท์เคลื่อนที่ หรือระบบซีดีเอ็มเอ(Code Division Multiple Access: CDMA) ระบบเครือข่ายวิทยุเฉพาะกิจ (Trunked Radio) คลื่นไมโครเวฟ (Microwave) อื่นๆ และการสื่อสารแบบใช้สาย (เส้นใยนำแสง สายทองแดง สายโทรศัพท์ สายไฟฟ้า)

                ฮาร์ดแวร์การสื่อสารเป็นตัวแปรที่สำคัญเพื่อให้ระบบควบคุมการจำหน่ายมีเสถียรภาพ จะมีการทำวงแหวนซ้ำซ้อน (Redundant ring) ในระบบสื่อสารด้วย[๒] เช่น การใช้เส้นใยนำแสงแบบวงแหวนที่รักษาตัวเอง (Self-healing ring)[๓]

                รูปที่ ๔.๒ แสดงแผนผังวงแหวนเส้นใยนำแสงแบบรักษาตัวเอง ทำงานโดยข้อมูลจะสื่อสารอยู่ใน เส้นใยนำแสงวงในก่อน (Active F/O) โดยเป็นการวิ่งทวนเข็มนาฬิกา (เส้นทึบ) เมื่อเกิดเหตุผิดปกติขึ้น ซึ่งอาจจะเกิดอุบัติเหตุทำให้เส้นใยนำแสงขาด เช่น รถชนเสาไฟฟ้า ตัวอุปกรณ์สื่อสาร (DCE) ที่อยู่ใกล้กับจุดที่เส้นใยนำแสงขาด จะเป็นตัวเปลี่ยนเส้นทาง จากการวิ่งวงในไปเป็นการวิ่งวงนอก (เส้นประ หรือStandby F/O) และจะทำการแจ้งการเปลี่ยนเส้นทางไปยังหน่วยวัดคุมระยะไกลที่อุปกรณ์สื่อสารต่ออยู่ เพื่อให้ผู้ดูแลระบบทราบและทำการแก้ไขต่อไป ซึ่งทั้งกระบวนการนี้ทำให้การสื่อสารระหว่างสถานีแม่และหน่วยวัดคุมระยะไกลยังทำงานเป็นปกติอยู่

       ในกรณี ที่หน่วยวัดคุมระยะไกลตัวใดตัวหนึ่ง ในระบบเกิดความเสียหายจนไม่สามารถใช้งานได้ ซึ่งจะทำให้ไม่มีกระแสไฟจ่ายให้กับอุปกรณ์สื่อสารตัวที่ต่ออยู่กับหน่วยวัดคุมระยะไกลนั้น ระบบวงแหวนเส้นใยนำแสงแบบซ้ำซ้อน (Self healing redundat ring) ยังสามารถทำงานได้อยู่ โดยอุปกรณ์
สื่อสารตัวที่อยู่ระหว่างตัวที่เสียนั้นจะทำการเชื่อมเส้นใยนำแสงของทั้งวงใน  และวงนอกเข้าด้วยกัน ดังแสดงในรูปที่ ๔.๓ ทำให้สถานีแม่ยังสามารถติดต่อสื่อสารและสั่งการ

     ๔.๓.๒ โพรโตคอล ในระบบควบคุมการจำหน่ายมีลักษณะเฉพาะหลายอย่างที่ไม่มีในโพรโตคอลอื่นๆ ทั่วไป ลักษณะพิเศษเหล่านี้ เช่น                 

                ก) การส่งข้อมูลแบบไม่ได้ถาม (Unsolicite) เป็นฟังก์ชันในโพรโตคอลที่หน่วยวัดคุมระยะไกลสามารถส่งข้อมูลไปยังสถานีแม่ได้ในกรณีที่เกิดเหตุการณ์ (Event) ขึ้น ซึ่งในโพรโตคอลการสื่อสารแบบอื่นสถานีแม่จะเป็นผู้เดียวที่สามารถสั่งและเรียกดูข้อมูลจากตัวลูก (RTU) ได้ เหตุการณ์ที่เกิดขึ้นที่หน่วยวัดคุมระยะไกลต้องรอการเรียก (polling) จากสถานีแม่เท่านั้น ซึ่งทำให้ไม่สามารถใช้งานกับระบบจำหน่ายไฟฟ้าได้ เนื่องจากการเกิดเหตุการณ์จะอยู่ในช่วงประมาณ ๑ ถึง ๑๐๐ มิลลิวินาที (ms) เช่น การเกิดไฟฟ้าลัดวงจรในช่วงสั้นๆ (Temporary Fault)

               ข) การเลือกและยืนยันเพื่อการสั่งงาน (Select Before Operate: SBO) เป็นฟังก์ชันในโพรโตคอลที่สถานีแม่จะขอยืนยันการสั่งงาน เนื่องจาก ถ้าเกิดเป็นการสั่งงานผิดตัวอาจจะทำให้ระบบไฟฟ้าเกิดความเสียหายขึ้นได้ การทำงานจะเป็นการที่สถานีแม่ขอยืนยันว่าสวิทช์ที่ ทำการสั่งให้สับหรือปลดเป็นตัวที่ต้องการจริงๆ  โดยสถานีแม่จะส่งคำสั่งเลือก (select) ไปยังหน่วยวัดคุมระยะไกลก่อนรอให้หน่วยวัดคุมระยะไกลตอบกลับมาว่าเป็นอุปกรณ์หมายเลขนั้นจริง แล้วให้ผู้ใช้ยืนยันเพื่อส่งให้สถานีแม่สั่งให้ทำงาน (operate) ต่อไป

                ค) ลำดับเหตุการณ์ (Sequence of event: SOE) เป็นความสามารถในการแยกแยะเหตุการณ์ที่เกิดขึ้น ทำให้ทราบว่าเหตุการณ์ใดเกิดขึ้นก่อน หรือเหตุการณ์ใดเกิดขึ้นทีหลัง โดยมีความละเอียดในระดับ ๑ มิลลิวินาที โดยที่หน่วยวัดคุมระยะไกลทำการบันทึกเวลา (stamp time) เข้ากับทุกเหตุการณ์ที่เกิดขึ้น

                ง) การตั้งเวลาตรงกัน (Time synchronize) เป็นฟังก์ชันในโพรโตคอลที่ทำให้หน่วยวัดคุมระยะไกลทุกตัวมีเวลาที่ตรงกัน เพื่อใช้เปรียบเทียบลำดับข้อมูลของเหตุการณ์

               การใช้ความสามารถพิเศษนี้สามารถนำไปประยุกต์ใช้งานได้หลากหลายและเอื้อให้ผู้ดูแลสามารถทำงานได้สะดวกมากขึ้น เช่น ในการใช้งานที่ระบบสื่อสารมีความเร็วต่ำ (เช่น ในระบบการสื่อสารแบบไร้สาย)และมีหน่วยวัดคุมระยะไกลจำนวนมากผู้ดูแลระบบสามารถตั้งค่าให้การ polling มีค่าสูงๆ เช่น ทุกๆ ๑ ชั่วโมง หรือมากกว่านั้น และให้หน่วยวัดคุมระยะไกลส่งข้อมูลแบบไม่ได้ถามมาให้ ในกรณีที่เกิดการเปลี่ยนแปลงค่ามากกว่าหรือน้อยกว่าค่าที่ตั้งไว้ ระบบสามารถรับทราบเหตุการณ์ได้แม้ว่าเหตุการณ์นั้นเกิดขึ้นนานแล้ว เนื่องจาก ทุกเหตุการณ์มีเวลาติดมาด้วย (Time stamped) ยกตัวอย่าง เกิดเหตุการณ์ต้นไม้พาดโดน  สายไฟทำให้เกิดกระแสเกินชั่วขณะ(temporary fault) หน่วยวัดคุมระยะไกลทุกตัวในสายป้อนนั้นทำการส่งค่า fault กลับไปทาง unsolcited ให้กับสถานีแม่ แต่เนื่องจากการสื่อสารที่มีความเร็วต่ำทำให้หน่วยวัดคุมระยะไกลไม่สามารถส่งเหตุการณ์กลับไปยังสถานีแม่แบบเวลาจริงได้ (Real time) แต่เป็นการทยอยส่งข้อมูลไปจนกระทั่งหมด สถานีแม่นำข้อมูลทั้งหมดมาเรียงตามเวลาทำให้ทราบว่าการเกิดกระแสลัดวงจรเกิดใกล้กับหน่วยวัดคุมระยะไกลตัวไหนมากที่สุดเพื่อวิเคราะห์สาเหตุการเกิดกระแสลัดวงจรและทำการแก้ไขในอันดับต่อไปได้อย่างถูกต้อง             
              โดยปกติโพรโตคอลสื่อสารที่ใช้กันในระบบ  ควบคุมระบบจำหน่ายจะเป็นโพรโตคอลมาตรฐานเปิด (Open standard protocol) ซึ่งทำให้มีระบบควบคุมการจำหน่ายที่หลากหลายเช่น สามารถใช้ซอฟต์แวร์สถานีแม่จากบริษัทหนึ่ง และใช้หน่วยวัดคุมระยะไกลจากอีกบริษัทหนึ่งหรือบริษัทอื่นๆ ที่มี ระบบโพรโตคอล สื่อสารเดียวกัน สำหรับโพรโตคอลที่ใช้ คือ Distributed Network Protocol หรือ DNP3 ซึ่งเป็นโพรโตคอล ที่กำเนิดในประเทศ
สหรัฐอเมริกา[๔] และโพรโตคอลIEC60870 และIEC 61850-5 จากยุโรป[๕]

         ๔.๔. หน่วยวัดคุมระยะไกล

                เป็นอุปกรณ์ปลายทางในระบบควบคุมการจำหน่ายไฟฟ้าเพื่อทำหน้าที่หลักคือ อ่านค่าทางไฟฟ้าและส่งข้อมูลกลับยังสถานีแม่ รับคำสั่งการปลดหรือสับวงจรไฟฟ้าจากทางสถานีแม่ ส่วนประกอบหลักในหน่วยวัดคุมระยะไกลมีดังนี้

                ๔.๔.๑ หน่วยประมวลผลกลาง (Central processing unit: CPU) เพื่อทำหน้าที่ควบคุมการทำงานทั้งหมดของหน่วยวัดคุมระยะไกล ตั้งแต่การทำงานการแปลงโพรโตคอล การเก็บค่าเริ่มต้น การบันทึกเหตุการณ์ การติดต่อกับผู้ใช้และอื่นๆ

                ๔.๔.๒ หน่วยเปลี่ยนค่าแอนาล็อกเป็นดิจิทัล (Analog to digital Converter) เปลี่ยนค่าเพื่อสามารถนำไปประมวลผลแบบดิจิทัลกับหน่วยประมวลผลกลางได้

                ๔.๔.๓ หน่วยรับค่าและส่งค่าออกทางดิจิทัล (Digital input/output) ทำหน้าที่รับค่าการเปลี่ยนแปลงสถานะแบบเปิด/ปิด และส่งค่าสถานะเปิด/ปิด เพื่อสั่งอุปกรณ์ต่อพ่วงทำงาน เช่น  สั่งเปิด ปิดรีเลย์ หรือสวิทช์

               ๔.๔.๔ ช่องทางการสื่อสาร เป็นจุดที่หน่วยวัดคุมระยะไกลติดต่อสื่อสารโดยผ่านอุปกรณ์สื่อสารซึ่งอาจจะเป็นแบบไร้สาย หรือแบบใช้สาย (wire line)

                ๔.๔.๕ หน่วยจ่ายพลังงานและพลังงานสำรองหน่วยวัดคุมระยะไกลต้องสามารถทำงานได้แม้ขณะไฟฟ้าดับเพื่อให้ระบบยังสามารถควบคุมได้
 

      ๕.๑ สามารถลดค่าดัชนีความถี่ของการเกิดเหตุการณ์ไฟฟ้าดับของระบบโดยเฉลี่ย(System Average Interrupption Duration Index: SAIDI) ในระบบจําหน่ายไฟฟ้า และทําให้เสถียรภาพในระบบจําหน่ายไฟฟ้าดีขึ้น
       ๕.๒ ไม่กีดขวางการจราจรเมื่อต้องการปลดหรือสับอุปกรณ์ในระบบจําหน่าย เนื่องจากไม่ต้องนํารถบริการออกไปปฏิบัติงาน
       ๕.๓ เพิ่มความสะดวกและรวดเร็วในการบํารุงรักษาอุปกรณ์อื่น ๆ
       ๕.๔ ลดแรงงานพนักงานที่ต้องออกปฏิบัติงานปลดหรือสับอุปกรณ์
       ๕.๕ เพิ่มความปลอดภัยให้แก่ พนักงานผู้ปฏิบัติงานเพราะสามารถปลด หรือสับสวิตช์ ขณะที่ฝนตกได้ โดยไม่มีอันตรายกับผู้ปฏิบัติงาน

           การใช้งานระบบควบคุมการจำหน่ายไฟฟ้าในประเทศไทย แสดงดังตารางที่ ๖.๑

                      ตารางที่ ๖.๑ แสดงลำดับเหตุการณ์สำคัญของการใช้งานระบบควบคุมการจำหน่ายไฟฟ้าในประเทศไทย

[๑] Raj Jain, FDDI Handbook, High-speed Networking Using Fiber and Other Media, Massachusetts, Addison-Wesley Publishing, 1995

[๒] Sonu Mirchandani and Raman Khanna, FDDI, Technology and Applications, USA, John Wiley & Sons, Inc, 1992

[๓] Jean-philippe Vasseur, Mario Pickavet, Piet Demeester, Network Recovery Protection and Restoration of optical, SONET-SDH, IP and MPLS, San Francisco, Elsevier, 2004

[๔] USA, “Distributed Network Protocal,” Protocol, 21 September 2007 <http:// www.dnp.org>

[๕] London, “International Electrotechnical Commission,” Protocol, 21 September 2007 <http:// www.iec.ch>