๔.๑ ระบบตรวจสอบคู่สายแบบภายใน (Internal Line Testing System)

       ระบบนี้เป็นส่วนหนึ่งในชุมสายย่อย (Remote Concentrator Unit: RCU หรือ Remote Switching Unit: RSU) ที่ถูกสร้างเพื่อการใช้งานในแต่ละ
ชุมสายหรือระบบจากผู้ผลิตรายนั้นๆ สามารถแบ่งตามชนิดของชุมสายได้อีกคือ

ก) ระบบตรวจสอบคู่สายภายในของชุมสายแบบเก่า เช่น ชุมสายโทรศัพท์แบบครอสบาร์ (crossbar)
       มีระบบตรวจสอบคู่สายเชิงแอนะล็อกติดตั้งใช้งานเสมือนเป็นมิเตอร์วัดไฟฟ้าแบบเก่าซึ่งล้าสมัยและไม่สะดวกต่อ การใช้งาน

ข) ระบบตรวจสอบคู่สายภายในของชุมสายเอสพีซี (Stored Program Control: SPC)
       เป็นระบบที่เข้ามาใช้แทนระบบตรวจสอบคู่สายภายในแบบเก่า มีระบบตรวจสอบคู่สายทั้งเชิงแอนะล็อกและดิจิทัล ระบบสามารถวิเคราะห์เหตุเสียเบื้องต้นที่เกิดขึ้นได้ในตัว มีขนาดเล็กลง การทำงานมีความเร็วมีประสิทธิภาพสูงกว่าระบบตรวจสอบคู่สายแบบเก่า

      ๔.๒ ระบบตรวจสอบคู่สายแบบภายนอก (External Line Testing System)

      ระบบนี้เป็นส่วนที่นำมาติดตั้งเพิ่มเติมจากภายนอกแต่สามารถใช้งานเพื่อตรวจสอบคู่สายของชุมสายใดๆ ได้ โดยผ่านการเชื่อมต่อโครงข่ายโทรศัพท์ ซึ่งชุมสายโดยทั่วไปจะติดตั้งส่วนนี้ไว้ด้วยนอกเหนือจากระบบตรวจสอบคู่สายภายในที่มีอยู่แล้ว ทั้งนี้เพื่อรองรับการพัฒนาของระบบตรวจสอบคู่สายแบบภายนอกเองและการพัฒนาตัวชุมสายในอนาคต ทำให้สามารถใช้งานร่วมกันกับชุมสายจากต่างผู้ผลิตกันได้

      ก) ระบบตรวจสอบภายใน

      ระบบตรวจสอบภายในของชุมสายโทรศัพท์ทั่วไป มีความเที่ยงตรงประมาณ + 5 % เป็นระบบที่ต้องสั่งการโดยผ่านระบบกลาง เพื่อส่งคำสั่งไปยังชุมสายปลายทางนั้น ให้มีการตรวจสอบคู่สายและส่งผลนั้นกลับมา การใช้งานตรวจสอบคู่สายจะต้องอยู่ในโครงข่ายของชุมสายของผู้ผลิตรายนั้น ๆ หากพื้นที่ให้บริการนั้นมีชุมสายของหลายผู้ผลิตให้บริการอยู่การบำรุงรักษาต้องดูแลควบคู่กับชุมสายย่อย ระบบฐานข้อมูลลูกค้าจะแยกตามชุมสายของหมายเลขชุมสายนั้น การแสดงผลค่าทางไฟฟ้า ค่าความต้านทาน (Resistance: R) ค่าความจุของประไฟฟ้า (Capacitance: C) ค่ากระแสไฟฟ้า (Current: I) ค่าความต่างศักย์กระแสตรง (DC Voltage) ค่าความต่างศักย์กระแสสลับ (AC Voltage) ซึ่งผู้ใช้ต้องมีประสบการณ์ในการอ่านค่าและตีความอย่างมากเพื่อตอบคำถามผู้แจ้งเหตุรวมทั้งใช้เพื่อการซ่อมแซมเหตุเสีย

      ข) ระบบตรวจสอบภายนอก

       โครงสร้างและการเชื่อมต่ออุปกรณ์ต่าง ๆ ของระบบ ตรวจสอบคู่สายซึ่งมีส่วนประกอบหลักสามส่วนคือ

ก) ศูนย์ข้อมูลลูกค้า (Data Center) เป็นระบบสนับสนุน การบริการผู้เช่าเลขหมายเก็บข้อมูลต่างๆ ของผู้เช่า เช่นประวัติเหตุเสีย ทะเบียนเลขหมาย
ประวัติผู้เช่า เป็นต้น

ข) ศูนย์ควบคุมระบบตรวจสอบคู่สาย (Test Manager) อุปกรณ์ต่าง ๆ ที่ตั้งอยู่ในศูนย์ควบคุมระบบตรวจสอบคู่สายนี้ทำหน้าที่ต่อเนื่องหลังจากรับคำสั่งมาจากศูนย์บริการลูกค้า โดยศูนย์ควบคุมระบบตรวจสอบคู่สายจะทำการประมวลผลคำสั่งที่ได้รับมาและลำดับหมายเลขที่ต้องการทดสอบ เพื่อส่งไปยังชุมสายปลายทางรวมทั้งในทางกลับกันเมื่อรับผลการทดสอบจากหน่วยทดสอบปลายทางของชุมสายนั้นๆ แล้ว จะนำค่าไฟฟ้าที่วัดได้  มาผ่านขั้นตอนการ
วิเคราะห์พิจารณาค่าคุณสมบัติทางไฟฟ้าและจัดลำดับเหตุเสียรวมทั้งแปลค่าให้อยู่ในรูปของรหัสข้อความเพื่อส่งกลับไปแสดงผลยังศูนย์ข้อมูลลูกค้าและแจ้งผลการทดสอบต่อลูกค้าผู้เช่าสายต่อไป

ค) หน่วยทดสอบปลายทาง (Remote Test Unit: RTU) คือฮาร์ดแวร์ที่จะทำหน้าที่หลักในการวัดคุณสมบัติทางไฟฟ้าของคู่สาย ซึ่งจะติดตั้งอยู่ในชุมสายย่อยแต่ละแห่ง หน่วยทดสอบนี้เปรียบเทียบการทำงานได้กับมัลติมิเตอร์ (Multimeter) โดยทั่ว ๆไปที่จะใช้ในการวัดค่าความต้านทาน (R) ค่าการเก็บประจุ(C)ค่ากระแสไฟฟ้า(I) รวมทั้งค่าความต่างศักย์ของกระแสตรงและกระแสสลับ (DCV / ACV) การวัดนี้จะขึ้นอยู่กับเงื่อนไขที่ต้องการซึ่งคำสั่งการตามเงื่อนไขนั้นจะถูกส่งผ่านมาจากผู้ใช้งาน

       ๕.๒ โครงสร้างการจัดการ

       ระบบบริหารเหตุเสีย ซึ่งเป็นระบบหนึ่งในระบบศูนย์ข้อมูลลูกค้า ที่ทำการทดสอบ และบริหารงานบริการตรวจแก้ เพื่อสนับสนุนกลุ่มงานตรวจแก้แบบ
ออนไลน์ (Online) มีกลุ่มผู้ใช้ซึ่งมีหน้าที่ต่างๆ กัน โดยทั่วไปได้แก่

ก) พนักงานรับแจ้งเหตุเสีย (Operator) มีหน้าที่รับแจ้งเหตุเสียจากผู้เช่า สร้างข้อมูลเหตุเสียเข้าระบบ ทำการทดสอบเบื้องต้น หากผลการทดสอบปรากฏว่ามีเหตุเสียจริงจะส่งต่อไปยังพนักงานจ่ายงาน

ข) พนักงานทดสอบ(Tester)มีหน้าที่ติดตามคิวรอทดสอบ ทำการทดสอบอย่างละเอียด(Detail Test)เมื่อได้ผลการทดสอบพนักงานทดสอบ ทำการ
วิเคราะห์อาการเสียเพื่อทำการส่งงานต่อไป

ค) พนักงานจ่ายงาน(Dispatcher)มีหน้าที่วิเคราะห์เหตุเสียว่าควรติดต่อไปหน่วยงานใด เช่น ส่วนงานชุมสาย หรืองานข่ายสายตอนนอก  เป็นต้น เพื่อให้หน่วยงานดังกล่าวออกไปตรวจซ่อมและทำการรวบรวมประวัติ เหตุเสีย

ง) พนักงานวิเคราะห์และสถิติ (Analyst) มีหน้าที่ติดตามรายงานเหตุเสียดำเนินการต่อไปอย่างไร วิเคราะห์คุณภาพของรายงานเหตุเสีย อาจเป็นรายวัน สัปดาห์หรือรายเดือน เพื่อจัดทำรายงานภาพรวมให้แก่ระบบบริหารเหตุเสียจนไปถึงศูนย์ข้อมูลลูกค้าเพื่อนำไปใช้งานด้านต่างๆ ต่อไป

จ) กองงานตรวจแก้ (Technician / Engineers) มีหน้าที่ตรวจแก้เหตุเสียซึ่งจ่ายโดยพนักงานจ่ายงาน

      ๖.๑ การทดสอบเบื้องต้น (Basic Test)

       พนักงานรับแจ้งเหตุเสีย พนักงานทดสอบ พนักงานจ่ายงาน และพนักงานวิเคราะห์สามารถทำการทดสอบเบื้องต้นได้

      ๖.๒ การทดสอบอย่างละเอียด (Detail Test)

      ซึ่งสามารถกระทำได้โดยพนักงานทดสอบ การทดสอบอย่างละเอียดนี้สามารถที่จะทำการทดสอบแต่ละส่วนของอุปกรณ์ได้ ดังเช่น

ก) การทดสอบสัญญาณพื้นฐานโทรศัพท์ (Dial Tone)
       ข) การทดสอบสัญญาณพื้นฐานโทรศัพท์ (Dial Tone) แบบต่อเนื่อง
       ค) การทดสอบการกดเลขหมายโทรศัพท์ (ทดสอบตัวเครื่องโทรศัพท์)
       ง) การทดสอบคุณสมบัติทางไฟฟ้าของคู่สาย
       จ) การทดสอบวงจรของเครื่องโทรศัพท์
       ฉ) การทดสอบระดับสัญญาณรบกวน เป็นต้น

      ๖.๓ การทดสอบที่กระทำเป็นช่วงเวลา (Routine Test)
 
      หรือการทดสอบหมายเลขบางส่วน เพื่อการบำรุงรักษาและการป้องกันเหตุเสียล่วงหน้า (Preventive Maintenance) โดยทั่วไปมีดังนี้

ก) ระบบทดสอบป้องกันเหตุเสียอัตโนมัติ (Automatic Surveillance Test) เป็นการทดสอบอัตโนมัติเพื่อการป้องกันเหตุเสียที่กระทำในช่วงเวลากลางคืนขณะที่มีผู้ใช้งานน้อย ซึ่งจะมีการสุ่มเลขหมายจำนวนหนึ่งของเลขหมายทั้งหมดขึ้นมาทำการทดสอบและรายงานผลออกมาในทุกเช้าของแต่ละวัน
      ข) ระบบทดสอบที่กระทำเป็นช่วงเวลาอัตโนมัติ (Automatic Routine Test) เป็นการทดสอบที่กำหนดขอบเขตของเลขหมายที่ยังคงติดอยู่ในรายการเหตุเสียใหญ่ (Major Breakdown) เช่น ท่อร้อยสายขาดหรือชุมสายเสีย เพื่อตรวจสอบสถานะเหตุเสียดังกล่าว
      ค) ระบบทดสอบติดตามเหตุเสียอัตโนมัติ (Automatic Follow Up Test) เป็นการทดสอบเลขหมายใด ๆ โดยกำหนดช่วงเวลาในการทำการทดสอบเพื่อติดตามอาการหรือเหตุเสียเฉพาะใดๆ เพื่อวิเคราะห์ผลต่อไป

      เหตุเสียที่เกิดกับคู่สายไม่ว่ากรณีใดๆ นั้นเป็นการลดทอนประสิทธิภาพในการให้บริการ ซึ่งทำให้เกิดการสูญเสียกับผู้เช่าสาย และผู้ให้บริการเลขหมาย
ซึ่งเหตุเสียทั่วไปมีสามลักษณะ คือ

ก) เหตุเสียถาวร

ข) เหตุเสียชั่วคราว/สุ่ม

       เหตุเสียลักษณะนี้ จะเปลี่ยนแปลงตามปัจจัยของสิ่งแวดล้อม ซึ่งทำให้การตรวจสอบกระทำได้ยากขึ้นเช่น เหตุที่เกิดขึ้นจากสัญญาณรบกวน (Noise) จุดเชื่อมต่อหลวม การทำงานผิดพลาดของอุปกรณ์ และเหตุเสียอื่นอีกหลายกรณีที่ไม่สามารถระบุอาการเสียได้ชัดเจน

ค) เหตุเสียเทียม

       เป็นลักษณะหนึ่ง ของเหตุการณ์เสียของคู่สาย ที่มีผลต่อการใช้งานและการตรวจซ่อมคือ การใช้งานผิดเงื่อนไขปกติเช่น การวางหูโทรศัพท์ไม่สนิท การต่อใช้งานอุปกรณ์ปลายทาง หรือโทรศัพท์ที่มีคุณสมบัติผิดปกติ ซึ่งจะทำให้คุณสมบัติทางไฟฟ้าของคู่สายนั้นเปลี่ยนแปลง สร้างความสับสนให้กับการตรวจสอบอาการเสียของคู่สาย ลักษณะเหล่านี้ไม่ใช่เหตุเสียเป็นเพียงรูปแบบการใช้งานที่ผิดธรรมดาและมีผลต่อการตรวจสอบในเบื้องต้นเท่านั้น

       เหตุเสียมีสาเหตุมาจากปัจจัยหลายประการทั้งที่เกิดจากผู้ปฏิบัติงานเองรวมทั้งสิ่งแวดล้อม ซึ่งปัจจัยลำดับหลังนี้ เป็นสิ่งที่ไม่สามารถควบคุมได้และมีผลต่อการเกิดเหตุเสียที่หลากหลายออกไป จนไม่สามารถระบุให้ชัดเจนแน่นอนได้ ปัจจัยดังกล่าวนี้เป็นผลมาจาก อุณหภูมิ (Temperature) และความชื้น (Humidity) เป็นต้น

      ๖.๕ การวิเคราะห์ผลการทดสอบเบื้องต้น

    ผลลัพธ์จากการวัดค่าทางไฟฟ้าของคู่สายมีพื้นฐานการวิเคราะห์เหตุเสียจากการตีความสัมพันธ์ของคุณสมบัติทางไฟฟ้ากับเหตุเสียดังตารางที่ ๖.๑ ดังนี้